Այբուբեն
and 9999 99999ԷՉ
and(9999/99999ԸՊ
and(9999999999ԹՋ
" and9999999999ԺՌ
" and9999999999ԻՍ
"/*--9999999999ԼՎ
"/*--9999999999ԽՏ
-09999999999ԾՐ
-09999999999ԿՑ
/*--*99999conveՀՈւ
/*--*99999s3ՁՓ
099999s3ՂՔ
099999ԱՃՕ
099999ԲՄՖ
099999ԳՅ
099999ԴՆ
199999ԵՇ
and 199999ԶՈ
Արագ Որոնում


Պետական կարգը՝
հանրապետություն
Մայրաքաղաքը՝
Վարշավա
Տարածքը՝ 
312,7 հզ. կմ2
Բնակչությունը՝
38,5 մլն
Պետական լեզուն՝ 
լեհերեն
Դրամական միավորը՝ 
զլոտի
Վարշավայի Մշակույթի և գիտությունների պալատը
Գլիվիցիի Սուրբ Երրորդություն հայ կաթոլիկ եկեղեցին
Կազիմեժ Մեծի՝ հայ եկեղեցուն շնորհած 
1367 թ-ի արտոնագիրը
Հայկական գորգերի հավաքածու Վարշավայի թանգարաններից մեկում
Լեհաստանի Հանրապետություն
Լեհաստանը գտնվում է Եվրոպայի կենտրոնում՝ Բալթիկ ծովի ափին: Երկիրը տեղաբաշխված է Վիսլա և Օդրա (Օդեր) գետերի ավազանում: Այս գետերով է մի ժամանակ անցել հայտնի «սաթի ճանապարհը», որով վաճառականներն Արևելք են տարել Բալթիկ ծովի ափերից հավաքած սաթն ու այնտեղ փոխանակել այլ ապրանքների հետ:
Լեհաստանը հիմնականում հարթավայրային երկիր է: Հարավում բարձրանում են Սուդետներ և Կարպատներ լեռները, Սիլեզյան, Լյուբլինյան և Փոքր Լեհական բարձրությունները: Ամենաբարձր և գեղատեսիլ լեռները Տատրաներն են, որոնց հյուսիսային ստորոտին է գտնվում Զակոպանե քաղաքը՝ Լեհաստանի «ձմեռային մայրաքաղաքը»: Շեշտակի դեպի երկինք խոյացող գագաթները, խորունկ կիրճերը, լեռնային լճերն ու ջրվեժներն այստեղ են բերում լեռնագնացների, լեռնադահուկորդների, քարանձավախույզների:
Լեհաստանը հարուստ է օգտակար հանածոներով: Այն աշխարհում գրավում է առաջին տեղերից մեկը պղնձի և ծծմբի պաշարներով, իսկ Եվրոպայում՝ քարածխի, գորշ ածխի, քարաղի, բազմամետաղների պաշարներով: Քարածխով հատկապես հարուստ է Սիլեզիան: Միմյանց հաջորդող փոքրիկ քաղաքները մարգարտաշարի նման գոտևորում են հանքաշխարհի կենտրոն Կատովիցեն: Դրանք տառացիորեն կառուցված են ածխաշերտերի վրա: 
Կլիման բարեխառն ցամաքային է. ձմեռը տևական է, սառնամանիքային, ամառը՝ շոգ: Լեհաստանի ամենամեծ գետը՝ Վիսլան, սկիզբ է առնում Սիլեզյան Բեսկիդներից (Արևմտյան Կարպատներ) և հոսում է դեպի հյուսիս՝ կտրել-անցնելով ամբողջ երկիրը:
Լեհաստանում կա ավելի քան 9 հզ. լիճ, որոնք փոքր են և շրջապատված են ճահիճներով: Դրանք հատկապես շատ են Վարիում ու Մազուրիայում: Այդ գեղատեսիլ երկրամասն այդպես էլ կոչվում է՝ 3 հզ. լճերի երկիր: Դեպի հարավ և հյուսիս, լճերի գոտուց այն կողմ, տարածվում են ցածրավայրերը:
Երբեմնի անտառապատ տարածությունները խիստ կրճատվել են: Անտառները պահպանվել են միայն արևելքում և զբաղեցնում են երկրի տարածքի 27%-ը: Խառնանտառներին անվանում են թավուտներ. դրանց մեծ մասը վերածվել է պահպանվող տարածքների (650 արգելոց և 14 ազգային պարկ):
Լեհական հողերում վաղուց ի վեր ապրել են արևմտյան սլավոնները: Առաջին պետությունն այստեղ կազմավորվել է ավելի քան 1000 տարի առաջ: Ըստ ավանդության՝ իշխան Լյախը պետության մայրաքաղաքի համար տեղ փնտրելիս բլրի վրա նկատել է սպիտակ արծվի բույն և որոշել քաղաքը հիմնել հենց այդ բլրի վրա: Այդ ժամանակվանից էլ լեհական զինանշանի վրա պատկերվում է սպիտակ արծիվ: Լեհական պետությունը երկար ժամանակ ստիպված է եղել պաշտպանվել գերմանական ասպետների Տևտոնական օրդենից, որը XIV դարում զավթել էր Լեհաստանի բալթյան ափերը: Այժմ էլ ժողովրդի մեջ պահպանվել է 1410 թ-ի Գրյունվալդի ճակատամարտի հիշողությունը, երբ լեհերի, լիտվացիների, ռուսների և չեխերի միացյալ ուժերը (ի դեպ՝ այդ ճակատամարտին մասնակցել է նաև հայկական ջոկատ) ջախջախեցին զավթիչներին: Այնուհետև լեհական պետությունը, որ կոչվում էր Ռեչ Պոսպոլիտա, վերելք ապրեց և հզորացավ: Բայց այդ հզորությունը երկարատև չեղավ: XVIII դարի վերջին ժամանակի 3 խոշոր պետությունները՝ Ռուսաստանը, Պրուսիան և Ավստրիան, Լեհաստանի տարածքը բաժանեցին միմյանց միջև:
Լեհաստանի անկախությունը վերականգնվեց միայն 120 տարի անց, երբ լեհ ժողովրդի երկարամյա ազատագրական պայքարը պսակվեց հաջողությամբ. Առաջին համաշխարհային պատերազմում թուլացած Ռուսաստանն ու Գերմանիան 1918 թ-ին ճանաչեցին Լեհաստանի անկախությունը: 1939թ-ի սեպտեմբերի 1-ին Գերմանիան հարձակվեց Լեհաստանի վրա, որով սկիզբ առավ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմը: Գերմանիայի հետ համաձայնությամբ՝ Խորհրդային Միությունն իր հերթին գրավեց Լեհաստանի արևելյան մարզերն ու միացրեց Բելառուսին և Ուկրաինային: Լեհական պետությունը կրկին դադարեց գոյություն ունենալ: Նրա տարածքում ստեղծվեցին Օսվենցիմ, Մայդանեկ, Տրեբլինկա և այլ համակենտրոնացման ճամբարներ, որտեղ պատերազմի տարիներին տանջամահ արվեցին միլիոնավոր լեհեր ու այլազգիներ:
1944-45 թթ-ին խորհրդային բանակի և ԽՍՀՄ-ում կազմավորված լեհական զորքերի համատեղ գործողություններով գերմանական բանակը դուրս մղվեց Լեհաստանից, և լեհ ժողովուրդը կրկին վերականգնեց իր պետականությունը:
1990-ական թվականների սկզբին, երբ սոցիալիստական հասարակարգն Արևելյան Եվրոպայի երկրներում փլուզվեց, Լեհաստանում վերականգնվեցին ժողովրդավարական կարգերը:
Ժամանակակից Լեհաստանը զարգացած արդյունաբերական պետություն է: Ընդլայնվել են արդյունաբերության ավանդական ճյուղերը՝ վառելիքաէներգետիկ, տեքստիլ, սննդի: Գործում են խոշոր ձեռնարկություններ, որոնք արտադրում են պողպատ, ալյումին, ցինկ, անագ, պղինձ: Ստեղծվել են նավաշինական, հաստոցաշինական և խողովակաշինական, օդանավաշինական, ավտոմեքենաշինական, ռադիոէլեկտրոնային և քիմիական գործարաններ:
Բարձր մեքենայացման շնորհիվ էական փոփոխություններ է կրել նաև գյուղատնտեսությունը: Մշակում են տարեկան, ցորեն, գարի, վարսակ, շաքարի ճակնդեղ, կարտոֆիլ, վուշ և այլն:
Լեհաստանը զարգացած գիտության և մշակույթի երկիր է. հանրահայտ են լեհ աստղագետ Նիկոլայ Կոպեռնիկոսը, գրող Հենրիկ Սենկևիչն ու բանաստեղծ Ադամ Միցկևիչը, կոմպոզիտոր Ֆրեդերիկ Շոպենը, ֆիզիկոս Մարի Սկլադովսկայա-Կյուրին և շատ ուրիշներ, որոնց ստեղծագործություններն ու հայտնագործությունները հարստացրել են համաշխարհային գիտությունն ու մշակույթը:
1964թ-ին Լեհաստանի մայրաքաղաք Վարշավան դարձավ 700 տարեկան: Այն բաղկացած է 2 քաղաքից՝ Հին (Ստարե Մյաստո) ու Նոր (Նովե Մյաստո): Վիսլայի առափնյա փողոցում կա մի գեղեցիկ ծովահարսի արձան՝ մի ձեռքին՝ վահան, մյուսին՝ սուր: Դա Վարշավայի զինանշանն է, որ պատկերում է քաղաքը պաշտպանող վարշավուհուն: 
Կրակովը քաղաք-թանգարան է: 6 հարյուրամյակ այն եղել է երկրի մայրաքաղաքը: Վիսլայի բարձր ափին բազմել է պարսպապատ մի դղյակ՝ լեհ թագավորների աթոռանիստը: Այստեղ են թաղված նաև Լեհաստանի ազատագրության մարտիկ Թադեուշ Կոստյուշկոն և լեհ մեծ բանաստեղծ Ադամ Միցկևիչը: Կրակովի Յագելոնյան համալսարանն ունի ավելի քան 600 տարվա պատմություն: 
Գդանսկ, Գդինյա և Շչեցին նավահանգիստները երկիրը կապում են աշխարհի հետ: Դրանք միաժամանակ խոշոր նավաշինական կենտրոններ են: 

Հայերը Լեհաստանում
Տակավին XIV-XV դարերում Լեհաստանում ապաստան են գտել մեծ թվով հայ գաղթականներ, որոնք դարեր շարունակ հաշտ ու խաղաղ ապրել են տեղի բնակչության հետ: Նրանց մեջ եղել են հմուտ արհեստավորներ, երկրագործներ, առևտրականներ, որոնք ըստ ամենայնի նպաստել են լեհական պետության զարգացմանը, հարկ եղած դեպքում զենքով պաշտպանել երկրի անվտանգությունը: Արևելքում Լեհական դիվանագիտության ռահվիրաններն էին Յան Սոբեսկին, Սեֆեր Մուրատովիչը, Շիմոն Պետրովիչը, Ռոմաշկևիչը և ուրիշներ: Դրա շնորհիվ էլ լեհ թագավորները հովանավորել են հայերին՝ նրանց ընձեռելով զանազան արտոնություններ, շնորհել ազգային սովորույթների և կրոնի պահպանության իրավունք:
Լեհահայերը կառուցել են եկեղեցիներ (կաթոլիկ), հիմնել դպրոցներ, հիվանդանոցներ: XVII դարում նրանք ունեին տպարան և թատրոն: Լեհահայերը տվել են նշանավոր գիտնականներ (Մելխիոր Ստեֆանովիչ, Սահակովիչ Կասյան, Շիմոն Բեդրոսովիչ, Յակոբ Առաքելովիչ, Ստեփանոս Ռոշքա, Գոգոժ Փիրամովիչը և ուրիշներ), պատմիչներ (Հովհաննես Կամենեցացի, Սիմեոն Լեհացի, Յան Տոմաշ Յուզեֆովիչ), բանաստեղծներ ու երաժիշտներ (Շիմոն Շիմոնովիչ, Տոմաչ Նարգիլևիչ, Յոզեֆ Դիոնեզի Մինասովիչ, Կայեթան Աբգարովիչ, Ադոլֆ Աբրահամովիչ, Յուզեֆ Նիկորովիչ, Կարոլ Միկուլին և ուրիշներ): Նրանք հիմնականում ապրել են Լվովում, Կամենեց-Պոդոլսկում, Լուցկում, Վոլինում, Ռաշկովում, Կրակովում, Պոզնանում, Վրոցլավում, Լյուբլինում և Վարշավայում: XVIII դարի վերջին և XIX դարի սկզբին մասնատված լեհական հողերում մնացել են փոքրաթիվ, հիմնականում կաթոլիկ հայեր, որոնք աստիճանաբար ձուլվել են: Ներկայումս Լեհաստանում բնակվում է 15-20 հզ. հայ, որոնց մեծ մասը Հայաստանից արտագաղթել են վերջին 10-15 տարիների ընթացքում: Նրանց մի մասը լեհ հասարակության մեջ որոշակի դիրքի է հասել. զբաղված են պետական կառույցներում, գիտության ու մշակույթի բնագավառներում: 1980 թ-ից Կրակովում գործում են Հայ մշակույթի համակիրների շրջանակը (ընկերություն), 1985 թ-ից՝ Հայ մշակութային ընկերությունը, որոնց նպատակն է համախմբել լեհահայությանը, վերականգնել նրանց մշակութային ավանդություններն ու կապեր հաստատել Հայաստանի հետ: