Այբուբեն
ԴԼՄՌՔ
ԵԽՅՍՕ
ԶԾՆՎՖ
ԷԿՇՏ
ԸՀՈՐ
ԱԹՁՉՑ
ԲԺՂՊՈւ
ԳԻՃՋՓ
Արագ Որոնում


Սովորական կուրամուկ
Ճահճակուղբ
Համստերիկ
Տափաստանային արջամուկ
Մացառախոզ
 Կրծողները կազմում են կաթնասունների դասի ամենաբազմաքանակ (1/3-ը) կարգը. մանր, միջին և խոշոր կենդանիների 2 հզ-ից ավելի տեսակներ միավորված են 40 ընտանիքի 600-ից ավելի ցեղերում: ՀՀ-ում հանդիպում է կրծողների 10 ընտանիքի 34 տեսակ, որից 13-ը՝ համստերանմանների, 7-ը՝ մկնանմանների, 4-ը` ավազամկների, 2-ական՝ սկյուռների, քնամոլների, հնգամատ ճագարամկների և 1-ական՝ մացառախոզերի, կուրամկների, մկնիկների և ճահճակուղբերի ընտանիքներից: Միմյանցից տարբերվում են չափերով, արտաքինով և կենսակերպով: Մարմնի երկարությունը 5–130 սմ է, կենդանի զանգվածը՝ 6գ-160 կգ:
Տարածված են բոլոր բնակլիմայական և լանդշաֆտաաշխարհագրական գոտիներում՝ տունդրայից մինչև անապատ, բայց մեծ մասը (մուկ, դաշտամուկ, առնետ, գետնասկյուռ, արջամուկ, ավազամուկ և այլն)՝ անտառներում և տափաստաններում: Կրծողների մեծ թիվը պայմանավորված է նրանց բեղունությամբ (բազմանում են արագ, տարեկան կարող են տալ 2–9 սերունդ, յուրաքանչյուր անգամ՝ մինչև 15 ձագ) և շրջակա միջավայրի անբարենպաստ պայմաններին հարմարվելու ունակությամբ:
Ակտիվ են ամբողջ տարին, բայց որոշ տեսակներ (արջամուկ, գետնասկյուռ, շերտասկյուռ) ձմեռային քուն են մտնում: Կրծողների մի մասը վարում է խիստ ստորգետնյա, իսկ մեծամասնությունը՝ կիսաստորգետնյա կամ վերգետնյա կյանք, որոշ տեսակներ ապրում են ջրում, ծառերի վրա, որոշները գերադասում են մարդկանց բնակավայրերը և այլն: 
Գրեթե բոլոր կրծողները բուսակեր են, սակայն հանդիպում են նաև գիշատիչ տեսակներ (օրինակ՝ խոշոր առնետները): 
Կրծողների առաջին տարբերիչ հատկանիշը ատամներն են: Կրծողները ժանիքներ չունեն, բայց դրա փոխարեն ունեն լավ զարգացած, երկար, ամուր ու շատ սուր կտրիչներ, որոնք աճում են կենդանու ամբողջ կյանքի ընթացքում, մաշվելիս ինքնասրվում են:
Շատ կրծողներով, հատկապես մկնանմաններով, սնվում են գիշատիչ թռչունները, առաջին հերթին՝ բվերը: Նրանց որսում են նաև մուշտակամորթ գազանները՝ աղվեսներն ու կնգումները (սպիտակ կզաքիսներ), կզաքիսներն ու սամույրները, ժանտաքիսներն ու աքիսները:
Կրծողների մի մասն արժեքավոր մուշտակամորթ գազաններ են: Սկյուռի և կուղբի, մշկամկան և ճահճակուղբի մորթիները շատ թանկ են գնահատվում: Որոշ կրծողներ (սպիտակ առնետ, համստեր) օգտագործվում են լաբորատոր հետազոտություններում:
Թանկարժեք մորթի ստանալու նպատակով մարդիկ հատուկ տնտեսություններում բուծում են կրծողների որոշ տեսակներ:
Կրծողների մեծամասնությունը գյուղատնտեսական բույսերի վնասատու է. փչացնում են պտղատու ծառերը, հացահատիկի դաշտերը, բանջարանոցները, սննդամթերքը: Որոշ տեսակներ (դաշտամկներ, ավազամկներ, առնետներ) մարդու և ընտանի կենդանիների վտանգավոր վարակիչ հիվանդությունների (ժանտախտ, տուլարեմիա և այլն) հարուցիչների հիմնական կրողներն ու տարածողներն են:
Կրծողների դեմ կարելի է պայքարել դրանց անմիջական ոչնչացմամբ, կերից, բազմացման ու տարածման հնարավորությունից զրկելու ճանապարհով: